เขาหลักชัย โคกบางแก้ว
เขาหลักชัย โคกบางแก้ว |
ประวัติความเป็นมา
ตะโหมดแต่เดิมชาวบ้านเรียกกันว่าบ้านโหมดหรือตำบลโหมดจากคำบอกเล่าของชาวบ้านมีหลายกระแส
หนึ่งว่าเพี้ยนมาจาก โต๊ะโหมด ซึ่งเป็นชื่อของบุคคลอันเป็นที่เคารพนับถือของชาวบ้านในละแวกนี้
ครั้นเมื่อกรมหลวงลพบุรีราเมศวร์
อุปราชมณฑลปักษ์ใต้ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จฯ พระมงกุฏเกล้าเจ้าอยู่หัวได้เสด็จมายังตำบลนี้
ในขณะที่พระองค์ประทับที่บ้านโหมดนั้น ได้ทรงรับสั่งถามชาวบ้านคนเฒ่าคนแก่ถึงที่มาของชื่อนี้
ได้มีผู้ทูลให้ทรงทราบหลายความหมาย ในที่สุดกรมหลวงลพบุรีราเมศวร์ทรงให้เพิ่มคำว่า
ตะ เข้าหน้าคำเป็น ตะโหมด คำนี้จึงใช้ต่อกันมาจนถึงปัจจุบันนี้
เดิมบริเวณบ้านตะโหมดเป็นเส้นทางที่ชาวบ้านนิยมใช้เดินทางข้ามภูเขาทางช่องเขาตระไปออกอำเภอปะเหลียน
จังหวัดตรัง แม้เมื่อสมัยรัชกาลที่ 5 การค้าวัวควายกับจังหวัดตรังก็ยังใช้เส้นทางนี้อยู่
ต่อมาเมื่อ
ร.ศ. 116 (พ.ศ. 2440) เมื่อมีการปฏิรูปการปกครอง แบ่งเขตการปกครองเมืองพัทลุงเป็น
3 อำเภอ คือ อำเภอเมือง อำเภออุดร และอำเภอทักษิณ ตำบลตะโหมดมีฐานะเป็นตำบลหนึ่งของอำเภอทักษิณ
มีหลวงเทพภักดียกกระบัตรเป็นนายอำเภอ ตั้งที่ว่าการที่ บ้านปากพยูน
ต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็น อำเภอปากพยูน
จนกระทั่งวันที่
1 มกราคม พ.ศ. 2496 กิ่งอำเภอเขาชัยสนได้ยกฐานะเป็นอำเภอเขาชัยสน
ตำบลตะโหมดจึงได้โอนมาขึ้นกับอำเภอเขาชัยสน
เนื่องจากตำบลตะโหมดอยู่ห่างจากตัวอำเภอเขาชัยสน ไม่สะดวกต่อการติดต่อราชการ
และประชาชนมีจำนวนมากขึ้น บ้านเมืองก็เจริญขึ้น ทางจังหวัดจึงได้เสนอเรื่องขอตั้งกิ่งอำเภอตะโหมดขึ้น
โดยให้แยกตำบลตะโหมดออกเป็นตำบลใหม่ 3 ตำบล คือ ตำบลตะโหมด ตำบลแม่ขรี
และตำบลคลองใหญ่ เพื่อตั้งเป็นกิ่งอำเภอดังกล่าว ซึ่งต่อมากระทรวงมหาดไทยได้อนุมัติการจัดตั้งโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เมื่อวันที่ 1 สิงหาคม พ.ศ. 2520
ต่อมาเมื่อวันที่
21 มีนาคม 2529 กระทรวงมหาดไทยได้มีพระราชกฤษฎีกา ยกฐานะกิ่งอำเภอตะโหมด
เป็น อำเภอตะโหมด มีนายเรืองชัย จงสงวน เป็นนายอำเภอคนแรก
สภาพทั่วไป
อำเภอตะโหมด
ขึ้นกับจังหวัดพัทลุง มีเนื้อที่ทั้งหมดประมาณ 264,260 ตารางกิโลเมตร
ตั้งที่ว่าการอำเภออยู่ที่ หมู่ที่ 7 ตำบลแม่ขรี ห่างจากศาลากลางจังหวัดพัทลุงไปทางทิศใต้ตามเส้นทางถนนเพชรเกษม
ไปทางหาดใหญ่ระยะทาง 39 กิโลเมตร แล้วแยกจากถนนเพชรเกษมไปทางทิศตะวันตกประมาณ
3 กิโลเมตร
อาณาเขต
ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอบางแก้ว
ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอป่าบอน
ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอบางแก้วและอำเภอป่าบอน
ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอกงหราและเทือกเขานครศรีธรรมราชซึ่งแบ่งเขตระหว่าง
จังหวัดพัทลุงกับจังหวัดตรัง
พื้นที่ทั่วไปจากเชิงเทือกเขาบรรทัดลาดต่ำลงไปทางตะวันออกฝั่งทะเลสาบสงขลาเหมาะแก่การทำนา
ทำสวน และทำการประมงน้ำจืดแถบริมทะเลสาบ มีสายน้ำสำคัญที่ช่วงทางการเกษตร
คือ คลองบางแก้วซึ่งไหลมาจากอำเภอตะโหมด ผ่านตำบลโคกสัก ตำบลท่ามะเดื่อ
ตำบลนาปะขอ ลงสู่ทะเลสาบสงขลา ส่วนคลองอีกสายหนึ่ง คือ คลองลำธาร์
ไหลจากท้องที่อำเภอตะโหมด ผ่านตำบลโคกสัก ตำบลท่ามะเดื่อ และตำบลนาปะขอลงสู่ทะเลสาบ
ที่บ้านหัวปอ
|
